ก่อนที่จะเรียนรู้วิธีการใช้งานเครื่องวัด pH เราควรทราบถึงความหมายของค่าพีเอชในเบื่้องต้นก่อน
พีเอชหรือ pH คือการวัดความเป็นกรด-ด่างของน้ำหรือสารละลายอื่นๆ โดยช่วงอยู่ระหว่าง 0 ถึง 14 โดยที่ค่าพีเอช 7 เป็นกลาง และค่าพีเอช ที่น้อยกว่า 7 แสดงถึงความเป็นกรดในขณะที่พีเอช ที่มากกว่า 7 หมายถึงด่างหรือเบส การวัดค่าพีเอชเป็นการวัดปริมาณไฮโดรเจนอิสระและไฮดรอกซิลไอออนในน้ำ น้ำที่มีไฮโดรเจนไอออนอิสระมากกว่าจะเป็นกรดในขณะที่น้ำที่มีไฮดรอกซิลไอออนอิสระมากกว่านั้นเป็นด่าง
นอกเหนือจากการวัดค่าพีเอชของน้ำหรือของเหลวแล้วเรายังสามารถวัดค่า pH ของก๊าซ และ pH ในของแข็งเช่นดิน ผิวหนัง และอาหารได้อีกด้วยโดยใช้เครื่องวัดที่ออกแบบมาเป็นพิเศษดังรายละเอียดด้านล่าง
น้ำอาจมีสภาพเป็นกรด กลางหรือด่างขึ้นอยู่กับระดับ pH หรือความเข้มข้นของไอออนไฮโดรเจนในน้ำ โดยทั่วไปเราต้องมีการทดสอบค่า pH สำหรับการใช้งานตั้งแต่น้ำดื่มจนถึงน้ำที่ใช้ในอุตสาหกรรม เครื่องวัดค่า pH ถูกใช้เพื่อจุดประสงค์นี้และมีหลายยี่ห้อในท้องตลาด มีขั้นตอนการใช้งานแตกต่างกันไป
ขั้นตอนวิธีใช้ pH meter
ในเบื้องต้นคุณจะต้องอ่านคู่มือการใช้งานเนื่องจากเครื่องมือวัดค่า pH แต่ละรุ่นแต่ละแบรนด์มีวิธีการใช้ที่แตกต่างกันไปแต่ในครั้งนี้จะอธิบายวิธีการใช้งานสำหรับรุ่น PH818 โดยทั่วไป เครื่องวัดนี้ประกอบด้วยเครื่องวัดและหัววัด Electrode ขั้นตอนการใช้งานในเบื้องต้นมีดังนี้
1.กดปุ่มเปิดเครื่อง ON/OFF
2.ถอดปลอกออกจากหัววัดเพื่อทำการวัด หลังจากที่ถอดปลอกแล้วจะเห็นหัววัดที่เป็นแก้วใส
![ขั้นตอนที่ 1](https://www.neonics.co.th/wp-content/uploads/2020/08/using-ph-meter-1.jpg)
3.จุ่มเครื่องวัดลงในน้ำที่ต้องการตรวจสอบค่า pH รอจนตัวเลขบนหน้าจอนิ่งแล้วทำการอ่านค่า pH
![การใช้ ph meter ขั้นตอน 2](https://www.neonics.co.th/wp-content/uploads/2020/08/using-ph-meter-2.jpg)
วิธีการ Calibrate pH meter
การสอบเทียบหรือ Calibrate คือการทำให้เครื่องมือวัดพีเอชมีความแม่นยำเพราะว่าเครื่องวัดจะจดจำค่าน้ำยามาตรฐานต่างๆ กระบวนการสอบเทียบเครื่องวัดค่าพีเอชต้องทำภายใต้อุณหภูมิคงที่ 25°C ± 5 °C จะต้องใช้สารละลายน้ำยามาตรฐานฺ pH บัฟเฟอร์ 3 ชนิดคือได้แก่น้ำยามาตรฐาน pH 4.01 6.86 และ 9.18 หรือในบางรุ่นอาจใช้ น้ำยามาตรฐาน pH 4.01 7.01 และ 10.01 และต้องเตรียมน้ำสะอาดเพื่อล้างหัววัด โดยขั้นต่อนมีดังต่อไปนี้:
![ph buffer 4.01 6.86 9.18](https://www.neonics.co.th/wp-content/uploads/2020/08/ph-buffer.jpg)
1.กดปุ่ม CAL บนเครื่องวัดค้างไว้ประมาณ 2-3 วินาที
2.บนหน้าจอจะแสดงตัวเลข 4.01
3.จุ่มเครื่องวัดลงในบีกเกอร์น้ำยามาตรฐาน pH 4.01 จากนั้นเครื่องจะทำการบันทึกค่าแล้วแสดงตัวเลข 6.86 บนหน้าจอ
4.นำหัววัดพีเอชไปล้างน้ำสะอาด (ล้างเฉพาะบริเวณหัววัดเพื่อล้างน้ำยา pH 4.01 ที่ติดอยู่บริเวณหัววัดออก)
5.จุ่มเครื่องวัดลงในบีกเกอร์น้ำยามาตรฐาน pH 6.86 จากนั้นเครื่องจะทำการบันทึกค่าแล้วแสดงตัวเลข 9.18 บนหน้าจอ
6.นำหัววัด pH ไปล้างน้ำสะอาด (ล้างเฉพาะบริเวณหัววัดเพื่อล้างน้ำยา pH 6.86 ที่ติดอยู่บริเวณหัววัดออก)
7.จุ่มเครื่องวัดลงในบีกเกอร์น้ำยามาตรฐาน pH 9.18 จากนั้นเครื่องจะทำการบันทึกค่า เป็นอันเสร็จสิ้นกระบวนการ Calibrate
![calibrate ph meter](https://www.neonics.co.th/wp-content/uploads/2020/08/calibrate-ph818.jpg)
ข้อควรระวังในการใช้งาน
พีเอชมิเตอร์เป็นเครื่องวัดที่มีราคาสูงข้อควรระวังคืออย่าให้หัววัดแห้งและห้ามแช่หัววัดในน้ำประปา น้ำ DI หรือน้ำอื่นๆ ให้แช่หัววัดในน้ำยารักษาหัววัด KCL โดยเฉพาะ แนะนำน้ำยาเก็บรักษาหัววัด pH และ ORP จาก Hanna Instrument รุ่น HI70300L
![HI70300L](https://www.neonics.co.th/wp-content/uploads/2020/08/HI70300L.jpg)
น้ำยาเก็บรักษาหัววัด pH และ ORP รุ่น HI70300L
HI70300L (ขนาด 500mL) เป็นน้ำยาพิเศษสำหรับการจัดเก็บหัววัด (Electrode) เพื่อให้อายุการใช้งานของหัววัดนานขึ้น สินค้าคุณภาพสูง ขายราคาถูกจัดส่งทั่วไทย
- 1) สารละลายสำหรับจัดเก็บ pH อิเล็กโทรด
- 2) บรรจุภัณฑ์: ขวด
- 3) ขนาด 500 มล
- 4) จำนวน 1ขวด
คำแนะนำในการเลือกซื้อพีเอช
ควรเลือกซื้อเครื่องวัด pH จากผู้จำหน่ายที่เชื่อถือได้และแบรนด์ที่เป็นที่ยอมรับ และเพื่อให้ได้เครื่องวัดที่มีความแม่นยำสูงควรเลือกซื้อสินค้าที่มาพร้อมกับใบรับรองการสอบเทียบ Certificate of Calibration จากโรงงานผู้ผลิต แต่หากไม่มีใบรับรองสามารถส่งสอบเทียบกับผู้ให้บริการที่ได้รับการรับรอง ISO17025
![Certificate of Calibration สำหรับ pH meter Certificate of Calibration สำหรับ pH meter](https://www.neonics.co.th/wp-content/uploads/2020/08/Certificate-of-Calibration-300x877.jpg)
สรุป
- 1.วิธีการใช้งานและการสอบเทียบพีเอชมิเตอร์ในแต่ละรุ่นแต่ละแบรนด์มีความแตกต่างกัน ผู้ใช้งานควรศึกษาคู่มือให้ละเอียดหรือสอบถามผู้จำหน่าย
- 2.แต่สิ่งที่เหมือนกันคือการดูแลรักษาหัววัด pH ซึ่งห้ามเก็บไว้ในลักษณะแห้ง หลังจากใช้งานต้องแช่เพื่อเก็บรักษาไว้ในน้ำยารักษาหัววัดซึ่งมี KCL เป็นส่วนประกอบ
- 3.ห้ามเก็บหัววัดไว้ในน้ำประปา น้ำกลั่น น้ำ DI เพราะจะทำให้หัววัดสูญเสียประจุ ทำให้ไม่สามารถใช้งานได้อย่างถาวร
- 4.การเลือกซื้อเครื่องมือวัดค่า pH ควรเลือกซื้อจากบริษัท ที่น่าเชื่อถือสินค้าควรมีใบรับรองการสอบเทียบ Certificate of Calibration จากโรงงาน
![PH818](https://www.neonics.co.th/wp-content/uploads/2019/03/PH818.jpg)
เครื่องวัดค่าความเป็นกรด ด่าง รุ่น PH818
PH818 แบรนด์ SmartSensor เป็น pH มิเตอร์แบบกันน้ำตามมาตรฐาน IP65 แสดงผลการวัดบนจอ LCD (แสดงผลทั้งค่า pH และ Temperature) มีแสง Backlight ทำให้มองเห็นได้แม้ในแสงน้อย
- 1) ช่วงการวัดค่า pH: 0.00 ~ 14.00 pH
- 2) ช่วงการวัดค่าอุณหภูมิ: 0 ℃ ~ 60 ℃
- 3) ความละเอียดการแสดงผล: 0.01pH
- 4) ความแม่นยำ: ± 0.05pH
- 5) การชดเชยอุณหภูมิอัตโนมัติ: 0 ℃ ~ 70 ℃
- 6) มีใบรับรองการสอบเทียบ (Certificate) จากโรงงาน
![PH-80](https://www.neonics.co.th/wp-content/uploads/2018/05/ph-80.jpg)
เครื่องวัด pH รุ่น PH-80
PH-80 จอ LCD แสดงผลทั้งค่า pH และอุณหภูมิให้ผลลัพธ์ที่รวดเร็วและแม่นยำ นอกจากนี้ยังวัดอุณหภูมิทั้งในหน่วยเซลเซียสและฟาเรนไฮต์ การชดเชยอุณหภูมิอัตโนมัติ (ATC) สามารถการสอบเทียบด้วยตนเองอย่างง่ายดายด้วย Standard Buffer PH
- 1.ย่านการวัด pH: 0 – 14 pH
- 2.ช่วงอุณหภูมิ: 1-80 ° C
- 3.ความละเอียด: 0.1 pH
- 4.ความแม่นยำ: ±0.2PH
- 5.ความแม่นยำอุณหภูมิ ±0.2%
- 6.การสอบเทียบ: การสอบเทียบอัตโนมัติ (1 จุด)
ความรู้เพิ่มเติมเกี่ยวกับการวัดกรด-ด่าง pH
![ความหมายของความเป็นกรด-ด่าง](https://www.neonics.co.th/wp-content/uploads/2020/08/acids-and-base.jpg)
ความหมายของความเป็นกรด-ด่าง (เบส) คือ
เป็นเวลาหลายร้อยปีที่ผู้คนรู้จักน้ำส้มสายชู น้ำมะนาวและอาหารอื่นๆ ที่มีรสเปรี้ยว อย่างไรก็ตามเมื่อถูกค้นพบว่าทำไมสิ่งเหล่านี้จึงมีรสเปรี้ยวนั่นเพราะความเป็นกรดนั่นเอง ในความเป็นจริงแล้วคำว่ากรด (Acid) มาจากคำภาษาละตินซึ่งแปลว่า “เปรี้ยว sour” ต่อมาในศตวรรษที่สิบเจ็ดนักเขียนชาวไอริชและนักเคมีสมัครเล่น Robert Boyle ได้ติดฉลากสารเป็นกรดหรือเบสเป็นครั้งแรก
![หลักการทำงานของ pH meter](https://www.neonics.co.th/wp-content/uploads/2020/08/pH-meter-principles.jpg)
หลักการทำงานของเครื่องวัด pH
เครื่องวัดค่าพีเอชมีหลักการทำงานโดยวัดความเป็นกรดหรือด่างของสารละลาย pH คือความเข้มข้นของไฮโดรเจนไอออนในสารละลาย สารละลายที่มี H + ไอออนมากกว่าจะยังคงเป็นกรดในขณะที่สารละลายที่มี OH- มากกว่าจะยังคงเป็นด่างค่า pH ของสารละลายมีตั้งแต่ 1 ถึง 14 เครื่องวัดค่า pH จะมีหัววัด Electrode เพื่อวัดความต่างของศักย์ไฟฟ้าในหน่วย mV (มิลลิโวลท์)
![ค่า pH หรือค่าความเป็นกรดด่าง](https://www.neonics.co.th/wp-content/uploads/2020/08/importance-of-ph.jpg)
รู้จักค่า pH หรือค่าความเป็นกรดด่างคืออะไร
ค่า pH ของน้ำหรือสารละลายคือค่าความเป็นกรดด่างของน้ำซึ่งโมเลกุลของน้ำจะสามารถแยกออกเป็นไฮโดรเจนไอออน (H +) และไฮดรอกไซด์ไอออน (OH−) ไฮโดรเจนไอออนนั้นมีสภาพเป็นกรดและไอออนของไฮดรอกไซด์นั้นเป็นเบส
![แนะนำรู้จัก pH meter คือ](https://www.neonics.co.th/wp-content/uploads/2020/08/introduction-ph-meter.jpg)
พีเอชมิเตอร์คือเครื่องวัดค่าความเป็นกรด-ด่าง (พีเอช pH)
พีเอชมิเตอร์คือเครื่องมือทางวิทยาศาสตร์ที่ใช้ในการหาค่าความเป็นกรด-ด่างของสารละลาย ค่า pH คือความเข้มข้นของไอออนไฮโดรเจนในสารละลาย สารละลายที่มี H+ ไอออนมากกว่าจะยังคงเป็นกรดในขณะที่สารละลายที่มี OH มากกว่าจะยังคงเป็นด่าง
0 Comment